· 

Het leven in Marokko

Een groot deel van m'n tijd breng ik in Marokko door.

Het weer is er nagenoeg altijd mooi en warm, maar niet te warm. In Marrakech bijvoorbeeld is het 's zomers zo'n 35º Celsius en in de winter rond de 20º Celsius. De nachten zijn er koel en dat is prettig als je ligt te slapen, vaak ongeveer 10º Celsius in de winter en in de zomer ergens tussen de 16 en 19 graden. Het prettige van de warmte hier is, dat het een droge warmte is met een relatieve vochtigheid tussen de 15 en 25 procent, in tegenstelling tot Nederland waarbij de warmte door z'n hoge relatieve vochtigheid als een warme en vochtige deken om je heen is gewikkeld.

In de kustgebieden is het vaak een graadje of tien koeler en komt de temperatuur niet boven de 30º. Ook waait het in de kustgebieden waardoor het op sommige plekken een heerlijk oord is voor (kite)surfers.

Regenen is een zeldzaamheid hier en in Marrakech zeker. Van april tot oktober regent het in Marrakech misschien 3 of 4 keer, maar ook niet meer. Na oktober regent het iets vaker maar ook niet veel.

Kortom een heerlijk land om te verblijven, althans wat het weer betreft.

 

De taal

Doordat ik in Dubai heb gewerkt kende ik een klein beetje Arabisch.

Het is een moeilijke taal voor ons omdat alles zo anders is. De klanken, de schrijfwijze de schrijfrichting, kortom alles is anders.

Toen ik voor de eerste keer in Marokko kwam dacht ik dat de Marokkaanse taal ook Arabisch zou zijn. Nou vergeet het maar.

Er worden hier verschillende talen gesproken.

Het Marokkaans-Arabisch is één van die talen die door ongeveer tweederde van de mensen wordt gesproken. Daarbij moet je je voorstellen dat je in een mixer Arabisch doet, een beetje Berber (de taal van de oorspronkelijke bewoners van Marokko), een beetje Frans en een vleugje Spaans. Na flink mixen heb je dan na enige tijd de taal die hier gesproken wordt. Voor iemand die zuiver Arabisch spreekt niet te verstaan. Hetzelfde als dat je een Spanjaard in Italië neerzet. Het lijkt een beetje op elkaar maar dat is ook alles.

Daarnaast wordt door de Berber bevolking natuurlijk hun eigen taal gesproken of beter gezegd één van de vele tientallen dialecten die hun taal kent.

Doordat de Fransen van 1912 tot 1958 heer en meester waren in Marokko merk je dat vooral de ouderen de Franse taal goed beheersen. De jongeren houden zich niet meer bezig met het Frans maar concentreren zich liever op de Engelse taal omdat daar meer toekomst in zit.

En vergeet niet, in het noorden van Marokko wordt Spaans gesproken omdat de Spanjaarden daar zo lang hebben gebivakkeerd.

Kortom qua taal is Marokko een gekleurd landje, nou ja landje; het is ongeveer 10 keer groter dan Nederland maar heeft slechts 35 miljoen inwoners waarvan de meesten in en rond Casablanca wonen en in de vijf andere grote steden.

 

Café's en terassen

In Marocco is de temperatuur het hele jaar door geschikt om op een terras te zitten. In de winter kan het soms wat warm zijn, maar het is een droge warmte dus je merkt er weinig van.

Het bijzondere in een land als Marokko is dat de lokale café's en de bijbehorende terrassen eigenlijk alleen door mannen worden bezocht. 

Die zitten daar urenlang voor zich uit te staren met een kopje koffie voor zich en een glaasje water. De kwaliteit van de koffie in Marokko is in het algemeen erg goed.

Sommige mannen zitten een krantje te lezen maar ook komen veel mannen hier om zaken te doen.

Zaken worden dus besproken in een café of op het terras. Als je iets zakelijks te bespreken hebt dan spreek je af in of op het terras van een café, dat is hier heel normaal. Je ziet de mannen dan zitten met mappen bij zich waarin de papieren zitten die getekend of besproken moeten worden.

Ja, alles gaat hier nog op papier. Alhoewel de computer ook wordt gebruikt moeten alle contracten en overeenkomsten  op papier worden afgedrukt en getekend.

Alleen een handtekening is niet voldoende. Men moet met zo'n getekend papier naar een officieel bureau gaan waar je handtekening wordt gecheckt en bevestigd met heel veel stempels. De registratie hiervan wordt in een tweetal boeken vastgelegd en die worden goed bewaard. Deze manier van werken geldt voor alle overeenkomsten en contracten.

Even later ga je weer naar het café om verder de zaken af te ronden. In de buurt van deze officiële legalisatie bureaus bevinden zich meestal een vele café's. Zo is er bij iedere gemaakte overeenkomst een hoop intermenselijk contact geweest

Het doet me denken aan m'n jonge jaren. Toen ik klein was ging ook nog alles op papier. Als ik naar de ABN bank ging voor mijn vader om geld te halen stond je vaak wel een half uur te wachten voor de balie van de bank. Achter die balie zaten dan tientallen mensen achter hun bureaus te werken met stapels papieren voor zich en alle handelingen werden vastgelegd op papier. Er was in die tijd veel meer menselijk contact dan nu het geval is. In de bank maakte je even een praatje met een medewerker of je ontmoette wel iemand en dat gaf toch een prettig gevoel.

Dat zelfde gevoel heb ik hier weer als ik zelf in zo'n café zit voor een zakelijke bespreking en naar een legalisatie kantoor moet gaan om mijn handtekening te laten legaliseren. Eigenlijk wel heel gezellig allemaal. 

U kunt zich misschien voorstellen dat nadat ik zoveel onrecht heb ondervonden in Nederland ik steeds meer geniet van dit soort kleine dingen en me er prettig bij voel. Doordat in Nederland alles via de computer gaat heeft men vaak geen idee wat men teweeg kan brengen. Men ziet de uitwerking er nauwelijks van. Het intermenselijk contact is weg.

Om goed m'n werk te kunnen doen en perfecte kronen te kunnen maken mocht de prijs per kroon niet lager worden dan ik gewend was want anders zou mijn werk niet meer uit kunnen. 

Er wordt een administratieve aanpassing geadviseerd en dat wordt ook nog 'es zorgvuldig gecontroleerd door mensen die het kunnen weten om te voorkomen dat er iets mis kan gaan en we verlies leiden. Patiënten hebben er geen moeite mee, ik heb immers zorgvuldig gehandeld maar ergens in Nederland vindt iemand dat ik daarvoor zo zwaar moet worden gestraft dat ik moet stoppen en moet vluchten om nog op een redelijk niveau verder te kunnen leven.

Dat zou vroeger, in de tijd van mijn vader onmogelijk zijn geweest.

Op sommige momenten was het vroeger toch beter dan tegenwoordig, de tijd waarin de robot en de computer het voor het zeggen krijgen.

Prachtig straatje in Essaouira
Prachtig straatje in Essaouira