· 

Mijn jeugd

Over mijn jeugd is veel te vertellen en is eigenlijk bepalend voor hoe ik als tandarts heb gewerkt.

Vanaf mijn vierde jaar woonden we in ons statige pand aan de Heresingel 30 in Groningen. Het was 1950 toen we daarheen verhuisden.

Mijn vader was tandarts en ik woonde in dit huis met mijn ouders en mijn twee zusjes, een tweeling.

Om als kind in een dergelijk huis te wonen was natuurlijk heerlijk.

Genoeg ruimte om in te spelen en in te leven.

De spreekkamer, zo heette die vroeger, was rechts voor, op dezelfde plek waar ik mijn behandelkamer altijd heb gehad, en de wachtkamer rechts achter, ook dezelfde plek waar tot op het laatst mijn wachtkamer was.

Als kind hield ik van knutselen, voornamelijk met technische apparaatjes zoals een echte stoommachine, allerlei motortjes en elektrische treinen; dat interesseerde mij het meest.

Technische dingen uit elkaar halen en weer inklaar zetten na de werking ervan te hebben bestudeerd vond ik heerlijk. Experimenteren op alle mogelijke manieren.

Iets wat ik later in de tandheelkunde ook heel vaak heb gedaan. Dat waren dan niet alleen technische experimenten maar ook chemische, biologische en natuurkundige experimenten. Ik wilde pas een behandeling uitvoeren als ik precies wist hoe de uitkomst zou zijn en hoe duurzaam het resultaat zou zijn.

Op school zeiden mijn docenten altijd tegen mijn ouders: "Peter is wel erg nauwkeurig, is hij thuis ook zo?" Wat ze daarmee bedoelden vraag ik me nog steeds af, maar nauwkeurig werken zit gewoon in m'n bloed.

 

Autotechniek

Auto's en autotechniek, dat ging me het meeste interesseren. Ik reed al vroeg auto. Toen ik twaalf was leerde mijn vader me al auto rijden en in Bergen aan Zee, waar we een vakantiehuis hadden verdiende ik m'n geld met auto's schoonmaken en simpele dingen repareren. In de duinen was er in die tijd een enorme bulldozer die de bouwstukken opruimde die de Duitsers in de oorlog daar hadden gebouwd. Natuurlijk vond ik het uiterst interessant om zo'n enorm ding te besturen en ik kreeg het nog voor elkaar ook. Iedere avond mocht ik het de bulldozer terugrijden vanaf de bunker waaraan werd gewerkt tot op de parkeerplaats bij de duinen. De bestuurde liep er dan naast om de boel in de gaten te houden.

Ons huis in Bergen aan Zee geeft me heerlijke herinneringen. Lekker spelen op het strand en thuis. We hadden een heel hecht en gezellig gezin. We deden veel samen en we waren elke vakantie in Bergen aan Zee te vinden. Maar ook veel kennissen van mijn ouders hadden of huurden daar een huis waar ze ook vaak met hun kinderen, onze vrienden, te vinden waren.

Buitenlandse reizen waren toen nog niet zo in als nu.

En ik vraag me af, wie er gelukkiger zijn; wij met ons huis in Bergen aan Zee of al die gezinnen die met hun nog jonge kinderen dure en lange buitenlandse reizen maken.

Bergen aan Zee was in die tijd, zo’n zestig jaar geleden een gezellig dorpje.

Je had er veel winkeltjes en je kon er in principe alles krijgen wat je dagelijks nodig had. Een bakker, een kruidenier, een melkboer een groenteboer,  een slager, het was er allemaal. Weliswaar simpel maar dat bracht ook wel een zekere gezelligheid. Even kletsen met de groenteboer, dat vind je meestal niet in een supermarkt.

 

Tandheelkunde, alles mocht

Het tandheelkundige werk van mijn vader was ook simpeler dan nu. Er was niet zoveel mogelijk in die tijd, maar degelijkheid was er wel.

Als er caries in een kies of tand zat werd dat uitgeboord en gevuld met amalgaam, een mengsel van zilver en kwik (ook tanden).

Mensen die wat te besteden hadden lieten hun tanden en kiezen vullen met goud. Een gouden inlay of kroon was luxe en bij sommige mensen lachte het goud je tegemoet.

Behalve de voortanden. Daarvoor werden toen al porseleinen jackets gebruikt, gemaakt door onze lokale tandtechnici in Groningen. 

Vaak liet mijn vader met trots zien als hij weer een mooie jacket had laten vervaardigen. Ook in die tijd waren ze vaak prachtig. Niet van echt te onderscheiden. Dat soort werkzaamheden maakte mijn vader gelukkig net zoals het mij gelukkig maakte toen ik tandarts was.

Mijn vader was net als ik erg nauwkeurig en hield van degelijk  werk. Tot op het laatst heb ik in mijn praktijk de prachtige kronen van mijn vader kunnen bewonderen. Kwaliteit was toen nog heel gewoon.

 

Patient mocht zelf beslissen

In de tijd van mijn vader was er nog vrijheid in de tandheelkunde. Als je mooi werk en kwalitatief top-werk wilde laten maken dan kon dat. De patiënt had de keuze. Die moest er weliswaar extra voor betalen, maar die vrijheid had je tenminste, in tegenstelling tot nu. Nu bepaalt in principe de overheid wat je krijgt en de verzekeraars en de NZa controleren dat.

In de tijd tijd van mijn vader had je ziekenfonds patiënten en particuliere patiënten. Bij de ziekenfonds patiënten kon je gebruik maken van een beperkt aantal behandelingen. Wilde de patiënt meer dan moest hij afzien van zijn ziekenfondsrechten en konden particuliere behandelingen worden gedaan.

En dan hadden de patiënt en de tandarts de vrije keuze. 

Mijn vader had plezier in z’n werk en rekende altijd een te laag tarief tot grote ergernis van mijn moeder die zag hoe hard mijn vader werkte en hoe weinig het soms opbracht. 

Natuurlijk waren er ook tandartsen die slecht werk leverden en er veel geld voor vroegen. Voor de patiënt is het immers niet te controleren. Tegenwoordig ligt dat anders maar eigenlijk komt het op het zelfde neer. De tandarts heeft nu een beperkte tijd voor een behandeling wil hij een normale dagomzet halen. Op deze manier wordt je door de overheid bijna gedwongen om te knoeien omdat men uitgaat van minimale prijzen waarvoor je eigenlijk net geen kwalitatief goed werk kunt leveren. Knoeien zowel in de mond van de patiënt als met de nota is het gevolg. Alles moet zo snel en zo goedkoop mogelijk. Van bovenaf wordt dat zo gestuurd en de patiënt, die merkt er niets van. Die is vaak de dupe. 

 

Rechter kroon gemaakt door andere praktijk met goedkoop materiaal
Rechter kroon gemaakt door andere praktijk met goedkoop materiaal
Kroon door mij overgemaakt met beter maar duurder materiaal en patient is nu tevreden
Kroon door mij overgemaakt met beter maar duurder materiaal en patient is nu tevreden